განქორწინება ონლაინ საქართველოში ჩამოსვლის გარეშე - რა უნდა იცოდეთ ბინის შეძენამდე (ვიდეო)
ავტორი: ნათია ნაკაშიძე
დირექტორი - საადვოკატო ბიურო „ნაკაშიძე და პარტნიორები"
ადვოკატი | საოჯახო და სამოქალაქო სამართლის სპეციალისტი | ბავშვთა უფლებებში სპეციალიზირებული
გამოქვეყნების თარიღი: 01 ოქტომბერი, 2026
ბოლო განახლება: 01 ოქტომბერი, 2026
წლებია მეუღლესთან აღარ ცხოვრობთ, ერთმანეთთან კავშირიც დაკარგეთ და ახლა საკუთარი ბინის შეძენას გეგმავთ? ასეთ დროს გასარკვევია მნიშვნელოვანი საკითხი: დასრულებულია თუ არა თქვენი ქორწინება სამართლებრივადაც და როგორ შეიძლება იმოქმედოს არსებულმა სტატუსმა ქონების შეძენაზე.
განქორწინება საქართველოში ჩამოსვლის გარეშე გარკვეულ შემთხვევებში შესაძლებელია, ადვოკატის წარმომადგენლობით. თუმცა პროცედურა დამოკიდებულია მეუღლეთა მოქალაქეობაზე, დოკუმენტებზე, დავის არსებობასა და საქმის სხვა გარემოებებზე.
ჩვენი პრაქტიკიდან ერთი ისტორია აჩვენებს, რატომ ღირს ამ საკითხების გარკვევა ბინის შეძენამდე.
ემიგრანტი ქალის ისტორია - რვა წლის წინ დასრულებული ურთიერთობა
საადვოკატო ბიურო „ნაკაშიძე და პარტნიორებს“ იტალიაში მცხოვრებმა ქართველმა ემიგრანტმა მიმართა.
წლების წინ ის უცხო ქვეყნის მოქალაქეზე დაქორწინდა. შემდეგ ურთიერთობა დასრულდა: რვა წელზე მეტი ერთად აღარ ცხოვრობდნენ და ერთმანეთთან კონტაქტიც აღარ ჰქონდათ. მიუხედავად ამისა, ოფიციალურად კვლავ ქორწინებაში რჩებოდნენ.
ქალბატონი იტალიაში მუშაობდა და საქართველოში ბინის შესაძენად თანხას აგროვებდა. როდესაც შეძენის დაგეგმვა დაიწყო, გაუჩნდა კითხვა: შეიძლებოდა თუ არა მეუღლეს, რომელთანაც წლებია აღარ ურთიერთობდა, მომავალში ამ ქონებაზე მოთხოვნა წარედგინა? მისთვის ბინა მრავალწლიანი შრომის შედეგი იყო. ამიტომ სურდა, გარიგებამდე გაერკვია საკუთარი უფლებები და შესაძლო რისკები.
კონკრეტული გარემოებების შეფასების შემდეგ ვურჩიეთ, ჯერ განქორწინების საკითხი მოეგვარებინა და შემდეგ შეეძინა ბინა. მისი საქმე საქართველოში ისე წარიმართა, რომ პირადად ჩამოსვლა არ დასჭირვებია. განქორწინების შემდეგ სამშენებლო კომპანიასთან ბინის შეძენის პროცესშიც დავეხმარეთ.
ეს შემთხვევა გვიჩვენებს წინასწარი იურიდიული შეფასების მნიშვნელობას. სხვა საქმეში გამოსავალი შეიძლება განსხვავებული იყოს.
რატომ არის მნიშვნელოვანი ქორწინების სტატუსი ბინის შეძენისას?
როდესაც საქართველოს სამართალი გამოიყენება, სამოქალაქო კოდექსის 1158-ე მუხლის მიხედვით, ქორწინების განმავლობაში შეძენილ ქონებაზე, როგორც წესი, მეუღლეთა თანასაკუთრების რეჟიმი მოქმედებს, თუ საქორწინო ხელშეკრულებით სხვა რამ არ არის დადგენილი.
მხოლოდ ერთ-ერთი მეუღლის სახელზე რეგისტრაცია ან მის მიერ საფასურის გადახდა საკითხს ყოველთვის საბოლოოდ არ წყვეტს. მნიშვნელოვანია თანხის წყარო, შეძენის გარემოებები და ქონებრივი ურთიერთობის სამართლებრივი რეჟიმი.
ამასთან, 1168-ე მუხლის მე-3 ნაწილი ითვალისწინებს შესაძლებლობას, სასამართლომ შესაბამისი საფუძვლით ცალკეულ საკუთრებად მიიჩნიოს ფაქტობრივი დაშორების პერიოდში შეძენილი ქონება. ამიტომ არც საპირისპირო დასკვნაა სწორი - რომ მეუღლეს ნებისმიერ შემთხვევაში ავტომატურად ეკუთვნის ბინის ნახევარი.
ბინის შეძენამდე სასარგებლოა ქორწინების დოკუმენტებთან ერთად შემოწმდეს თანხის წარმომავლობის მტკიცებულებები, გადახდის გრაფიკი და ნასყიდობის პირობები.
შესაძლებელია თუ არა საქართველოში განქორწინება, როდესაც დაქორწინებული ხარ უცხოელ მეუღლესთან უცხოეთში?
უცხოეთში ქორწინება და მეუღლის უცხო ქვეყნის მოქალაქეობა თავისთავად არ გამორიცხავს საქართველოს სასამართლოსთვის მიმართვას.
„საერთაშორისო კერძო სამართლის შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-12 მუხლით, ქორწინებასთან დაკავშირებულ საქმეებზე საქართველოს სასამართლოს საერთაშორისო კომპეტენციის ერთ-ერთი საფუძველია ის, რომ რომელიმე მეუღლე საქართველოს მოქალაქეა ან ქორწინებისას საქართველოს მოქალაქე იყო.
თუმცა სასამართლოს კომპეტენცია და გამოსაყენებელი სამართალი განსხვავებული საკითხებია. საერთაშორისო ოჯახურ ურთიერთობაში ცალკე უნდა განისაზღვროს, რომელი ქვეყნის წესებით შეფასდება განქორწინება და ქონებრივი საკითხები.
შესაბამისად, უცხოელთან განქორწინების დაწყებამდე ადვოკატმა უნდა შეისწავლოს მოქალაქეობა, ქორწინების ადგილი, საცხოვრებელი გარემოებები და არსებული დოკუმენტები.
რას ნიშნავს განქორწინება ონლაინ საქართველოში ჩამოსვლის გარეშე
დისტანციური მომსახურებისას კლიენტს შეუძლია ადვოკატთან კომუნიკაცია და საქმის მომზადების ნაწილი საზღვარგარეთიდან წარმართოს. წარმომადგენლობა სათანადოდ გაფორმებულ უფლებამოსილებას ეფუძნება.
ეს არ ნიშნავს, რომ ყველა საქმე მხოლოდ ვიდეოზარით ან დოკუმენტების ელექტრონული ასლებით სრულდება. შესაძლოა საჭირო გახდეს დედნების გამოგზავნა და უცხოური საბუთების შესაბამისი ფორმით წარდგენა.
სახელმწიფო სერვისების განვითარების სააგენტო განქორწინების რეგისტრაციისას მინდობილი პირის მონაწილეობას ითვალისწინებს. სასამართლო საქმეზე პირადი მონაწილეობის საჭიროება კი კონკრეტული პროცედურისა და სასამართლოს მითითებების გათვალისწინებით ფასდება.
ამიტომ კითხვაზე „აუცილებლად უნდა ჩამოვიდე საქართველოში?“ პასუხი საქმის პირველადი შესწავლის შემდეგ უნდა გაიცეს.
რა ხდება, თუ მეუღლესთან კავშირი აღარ გაქვთ? აუცილებელია თუ არა მეუღლის თანხმობა
კლიენტები ხშირად ფიქრობენ, რომ მეუღლის მოქმედი ნომრის ან მისამართის არქონა პროცესის დაწყებას შეუძლებელს ხდის.
ასეთ შემთხვევაში მნიშვნელოვანია ადვოკატს მიაწოდოთ ყველაფერი, რაც ცნობილია: ბოლო მისამართი, საკონტაქტო მონაცემები, მიმოწერა და ადგილსამყოფელთან დაკავშირებული ინფორმაცია. შემდეგ განისაზღვრება შეტყობინების კანონით დასაშვები გზა. ხოლო დავის არსებობისას განქორწინების საკითხი სასამართლოში განიხილება; უდავო შემთხვევაში მოქმედებს ადმინისტრაციული გზა.
გასათვალისწინებელია სპეციალური შეზღუდვაც: ცოლის ორსულობისას და ბავშვის დაბადებიდან ერთი წლის განმავლობაში ქმარს მისი თანხმობის გარეშე განქორწინების საქმის აღძვრა არ შეუძლია.
მეუღლეთა თანხმობა, დოკუმენტები და თანმდევი მოთხოვნები ერთობლივად განსაზღვრავს, რომელი პროცედურაა შესაბამისი.
ხშირად დასმული კითხვები
უცხოეთში ვარ და მეუღლეც უცხოელია, შემიძლია კონსულტაცია დისტანციურად მივიღო?
დიახ, ჩვენს ბიუროს შეგიძლიათ მიმართოთ დისტანციური კონსულტაციისთვის. განხილვისას შევაფასებთ საქართველოში საქმის წარმოების შესაძლებლობას და საჭირო ნაბიჯებს.
ყველა დოკუმენტს აპოსტილი სჭირდება?
ერთიანი პასუხი ყველა ქვეყნისა და დოკუმენტისთვის არ არსებობს. დასადგენია დამოწმების, შესაძლო გათავისუფლებისა და ქართული თარგმანის მოთხოვნები. საბუთების მომზადებამდე ზუსტი ფორმა უნდა გადაამოწმოთ ადვოკატთან.
რამდენ ხანს გრძელდება განქორწინება?
სასამართლო საქმის ხანგრძლივობა წინასწარ ზუსტად ვერ განისაზღვრება. მასზე გავლენას ახდენს შეტყობინება, დავის მოცულობა და საქმის მიმდინარეობა. სააგენტოს მიერ მითითებული ადმინისტრაციული რეგისტრაციის ვადა სასამართლო პროცესის საერთო ხანგრძლივობას არ ნიშნავს.
იურიდიული კონსულტაცია ონლაინ განქორწინების საკითხებზე
თუ საქართველოში ან საზღვარგარეთ ცხოვრობთ, მეუღლესთან ურთიერთობა დიდი ხანია დასრულებულია და გსურთ სამართლებრივი მდგომარეობის მოწესრიგება, პირველი ნაბიჯი თქვენი საქმის შეფასებაა.
ადვოკატ ნათია ნაკაშიძესთან კონსულტაციისას განიხილავთ საქართველოში განქორწინების შესაძლებლობას, წარმომადგენლობას, საჭირო დოკუმენტებსა და ბინის შეძენასთან დაკავშირებულ საკითხებს.
კონსულტაციის დასაჯავშნად დაუკავშირდით.
სტატია შეიცავს ზოგად სამართლებრივ ინფორმაციას. აღწერილი საქმის შედეგი სხვა შემთხვევის შედეგის გარანტია არ არის.
თუ ეს საკითხი შენს შემთხვევას ეხება, მიიღე პერსონალური კონსულტაცია
სტატია გაძლევს ზოგად სურათს, მაგრამ კონკრეტული სამართლებრივი მოქმედება ინდივიდუალურ განხილვას მოითხოვს.
თბილისი, ალ. ყაზბეგის №47
თბილისი, გურამიშვილის N23 ა
Bari, Piazza Nicola Balenzano, 12 A
