ალიმენტი უმუშევარი მშობლისგან (ვიდეო)
ადვოკატი ნათია ნაკაშიძე
დირექტორი - საადვოკატო ბიურო „ნაკაშიძე და პარტნიორები"
ადვოკატი | საერთო სპეციალიზაცია | ბავშვთა უფლებებში სპეციალიზირებული
გამოქვეყნების თარიღი: 09 ოქტომბერი, 2026
ბოლო განახლება: 09 ოქტომბერი, 2026
ალიმენტი უმუშევარი მშობლისგან: მოთხოვნა და დავალიანების ამოღება
ბავშვის ალიმენტი არის ფინანსური მონაწილეობა მის რჩენასა და აღზრდაში. მხოლოდ უმუშევრობა მშობელს ამ ვალდებულებისგან არ ათავისუფლებს. გადასახდელი თანხა ფასდება ბავშვის საჭიროებებისა და მშობლების რეალური შესაძლებლობების გათვალისწინებით.
თუ ბავშვის ყოველდღიურ ხარჯებს მარტო ფარავთ, მეორე მშობელი კი გეუბნებათ, რომ „არ მუშაობს და ვერ გადაიხდის“, მნიშვნელოვანია იცოდეთ, როგორ დაასაბუთოთ მოთხოვნა და როგორ მიიღოთ უკვე დაკისრებული თანხა.
დაიწყეთ ბავშვის ხარჯების ჩამოწერითა და არსებული საბუთების შეგროვებით - სწორედ ეს ინფორმაცია დაგეხმარებათ თქვენი მოთხოვნის დასაბუთებაში.
რეალური საქმე: 44 940 ლარის დაგროვილი ალიმენტის გადახდა
„უმუშევარი ვარ - ალიმენტს ვერ გადავიხდი. ბავშვები დედამ არჩინოს, რადგან ის მუშაობს“ - ასეთი იყო მამის პოზიცია საქმეში, რომელშიც დედასა და ორ არასრულწლოვან ბავშვს წარმოვადგენდი.
თავდაპირველად მამა ყოველთვიური ალიმენტის სახით 100 ლარს ასახელებდა. სასამართლო პროცესზე თითო შვილზე 250 ლარის გადახდას დაეთანხმა - ორივე ბავშვზე ჯამში 500 ლარს. თუმცა ეს თანხა ბავშვების რეალურ საჭიროებებს ვერ ფარავდა.
სასამართლოში დავასაბუთეთ ბავშვების საჭიროებები და მამის რეალური შესაძლებლობები. შედეგად, მას თითო შვილზე ყოველთვიურად 700 ლარის ალიმენტი დაეკისრა - ჯამში თვეში 1 400 ლარი.
მამამ გადაწყვეტილება გაასაჩივრა. სააპელაციო სასამართლომ პირველი ინსტანციის გადაწყვეტილება არ შეცვალა, უზენაესმა სასამართლომ კი მისი საჩივარი განსახილველად არ მიიღო.
შემდეგ აღსრულების ეროვნულ ბიუროს მივმართეთ. იძულებითი აღსრულების დაწყების შემდეგ მამამ ერთ დღეში 44 940 ლარის დაგროვილი ალიმენტი გადაიხადა.
700 ლარი თითო ბავშვზე და დავალიანების ერთ დღეში გადახდა ამ კონკრეტული საქმის შედეგებია. სხვა საქმეში თანხა და მისი მიღების დრო განსხვავებულ გარემოებებსა და მტკიცებულებებზე იქნება დამოკიდებული.
ვის ეკისრება ბავშვის რჩენის ვალდებულება?
არასრულწლოვანი შვილის რჩენაში მონაწილეობა ორივე მშობელს ეკისრება. როდესაც ბავშვთან ერთი მშობელი ცხოვრობს, მეორე მშობლის ფინანსური მონაწილეობა შეიძლება განისაზღვროს შეთანხმებით ან სასამართლოს გზით.
ბავშვის ალიმენტის მოთხოვნისთვის განქორწინება აუცილებელი არ არის: რჩენის ვალდებულება მშობლობას უკავშირდება. დაუქორწინებელი მშობლების შემთხვევაშიც მნიშვნელოვანია, რომ მშობლობა სამართლებრივად იყოს დადასტურებული. თუ მამობა სადავოა, მისი დადგენის საკითხიც უნდა შეფასდეს.
ალიმენტი უმუშევარი მშობლისგან
ოფიციალური სამსახურის არქონა და ბავშვის რჩენის ვალდებულება განსხვავებული საკითხებია. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს პრაქტიკის მიხედვით, სტაბილური შემოსავლის არარსებობა შრომისუნარიან მშობელს თავისთავად არ ათავისუფლებს შვილის რჩენისგან.
სასამართლოსთვის მნიშვნელოვანია რეალური ფინანსური შესაძლებლობები, ბავშვის საჭიროებები და სხვა არსებითი გარემოებები. ამიტომ მხოლოდ ფრაზა „უმუშევარი ვარ“ მოთხოვნაზე უარის თქმის საკმარისი საფუძველი არ არის.
დედის დასაქმებაც მამის ვალდებულებას არ აუქმებს. ორივე მშობლის მდგომარეობა ფასდება ბავშვის ინტერესებთან ერთად. იმავე პრინციპით, საჭიროების შემთხვევაში, ალიმენტის გადახდა დედასაც შეიძლება დაეკისროს
როგორ განისაზღვრება ალიმენტის ოდენობა?
საქართველოში ყველა ბავშვისთვის ერთნაირი ყოველთვიური ალიმენტი დადგენილი არ არის. შეთანხმების არარსებობისას სასამართლო აფასებს, რა თანხაა საჭირო ბავშვის ნორმალური რჩენისა და აღზრდისთვის და რისი გადახდა შეუძლიათ მშობლებს.
შეფასებისას მნიშვნელოვანია:
(ა) ბავშვის ასაკი, ჯანმრთელობის მდგომარეობა და აუცილებელი ყოველდღიური საჭიროებები;
(ბ) საკვების, ტანსაცმლის, მკურნალობისა და განათლების დასაბუთებული ხარჯები;
(გ) ორივე მშობლის შემოსავლები, მატერიალური მდგომარეობა და სხვა არსებითი ფინანსური გარემოებები;
(დ) რომელ მშობელთან ცხოვრობს ბავშვი და როგორ ნაწილდება მასზე ზრუნვა.
მოთხოვნაში მნიშვნელოვანია თითოეული ხარჯის აუცილებლობისა და ბავშვის საჭიროებებთან კავშირის ჩვენება. სასამართლოს გადაწყვეტილება უნდა ეყრდნობოდეს შეფასებულ გარემოებებს და ითვალისწინებდეს დაკისრებული თანხის რეალურად გადახდის შესაძლებლობას.
წარსული პერიოდის ალიმენტი და უკვე დაგროვილი დავალიანება
როგორც წესი, ალიმენტის დაკისრება სარჩელის აღძვრის მომენტიდან ხდება. წარსული პერიოდის ალიმენტის მოთხოვნა შესაძლებელია სამი წლის ფარგლებში, თუ დადასტურდება, რომ სარჩელის შეტანამდე ალიმენტის მიღებას ცდილობდით, მაგრამ ვალდებული მშობელი გადახდას თავს არიდებდა.
მხოლოდ თანხის არმიღება ამ წინაპირობების დადასტურებას ვერ ცვლის.
თუ ალიმენტი სასამართლოს უკვე დაკისრებული აქვს, გადაუხდელი თანხა დავალიანებას ქმნის. მისი ამოღებისას ცალკე ფასდება სააღსრულებო ფურცლის წარდგენა, შესაბამისი ვადები და კანონით გათვალისწინებული გამონაკლისები.
წარსული პერიოდის ალიმენტის პირველად მოთხოვნა და უკვე დაკისრებული თანხის აღსრულება განსხვავებული საკითხებია.
როგორ მიიღოთ გადაუხდელი ალიმენტი?
თუ სასამართლოს მიერ დაკისრებულ თანხას ვერ იღებთ, გადაწყვეტილების აღსრულებისთვის შეგიძლიათ აღსრულების ეროვნულ ბიუროს მიმართოთ.
განცხადებასთან ერთად მოამზადეთ:
1) სასამართლოს გადაწყვეტილება;
2) სააღსრულებო ფურცელი;
3) პირადობის დამადასტურებელი დოკუმენტი;
4) საბანკო რეკვიზიტები;
5) წარმომადგენლობის შემთხვევაში, შესაბამისი უფლებამოსილების საბუთი.
სააღსრულებო წარმოების ფარგლებში შესაძლებელია მოვალის ქონების მოძიება და კანონით გათვალისწინებული იძულებითი ღონისძიებების გამოყენება. კონკრეტული მოქმედებები საქმის გარემოებებზეა დამოკიდებული. ალიმენტის საქმეებზე კრედიტორი აღსრულების საფასურის წინასწარ გადახდისგან თავისუფლდება.
დავალიანების გამოსათვლელად შეინახეთ სასამართლოს გადაწყვეტილება და ყველა მიღებული გადახდის მონაცემი. მიუთითეთ, რომელ თვეებში ვერ მიიღეთ თანხა ან მიიღეთ მხოლოდ ნაწილი. ასეთი აღრიცხვა დაგეხმარებათ, მოთხოვნა ზუსტად ჩამოაყალიბოთ.
შეიძლება თუ არა ალიმენტის გაზრდა ან შემცირება?
დადგენილი თანხის შეცვლის საკითხი შეიძლება სასამართლომ განიხილოს, თუ შეიცვალა შესაბამისი მატერიალური ან ოჯახური გარემოებები. მოთხოვნას ახალი გარემოებების დამადასტურებელი მტკიცებულებები სჭირდება.
ალიმენტის გაზრდის შესაძლებლობა ფასდება შეცვლილი მდგომარეობისა და ბავშვის საჭიროებების ერთობლიობით, მშობლის ფინანსური შესაძლებლობების გათვალისწინებით. ამიტომ ჯერ უნდა შეფასდეს, რა შეიცვალა წინა გადაწყვეტილების შემდეგ და როგორ აისახა ეს ბავშვის რჩენაზე.
ალიმენტის საკითხზე კონსულტაცია ნათია ნაკაშიძესთან
ალიმენტის საკითხზე კონსულტაცია ნათია ნაკაშიძესთან
ალიმენტის საკითხზე კონსულტაცია დაგეხმარებათ, შეაფასოთ მოთხოვნის ოდენობა, დასამატებელი მტკიცებულებები და საქმის შემდგომი გზა. თუ გადაწყვეტილება უკვე არსებობს, ყურადღება ექცევა გადაუხდელი თანხის გამოთვლასა და აღსრულებას.
საადვოკატო ბიურო „ნაკაშიძე და პარტნიორები“ გთავაზობთ კონსულტაციას ადვოკატ ნათია ნაკაშიძესთან.
წინასწარ მოამზადეთ ბავშვის ხარჯების ჩამონათვალი, არსებული საბუთები, მიმოწერა და, თუ არსებობს, სასამართლოს გადაწყვეტილება.
დაჯავშნეთ კონსულტაცია გაიცანით ადვოკატი ნათია ნაკაშიძე
დამატებით წაიკითხეთ: ალიმენტი საქართველოში, როგორ ინიშნება და რამდენია მისი ოდენობა.
თუ ეს საკითხი შენს შემთხვევას ეხება, მიიღე პერსონალური კონსულტაცია
სტატია გაძლევს ზოგად სურათს, მაგრამ კონკრეტული სამართლებრივი მოქმედება ინდივიდუალურ განხილვას მოითხოვს.
თბილისი, ალ. ყაზბეგის №47
თბილისი, გურამიშვილის N23 ა
Bari, Piazza Nicola Balenzano, 12 A
