ვინ არიან კანონით პირველი რიგის მემკვიდრეები? იურიდიული რჩევები ნათია ნაკაშიძისგან

სამემკვიდრეო სამართალი ხშირად იწვევს კითხვებს და სამართლებრივ გაუგებრობებს. ბევრს არ აქვს ზუსტი ინფორმაცია, როგორ ნაწილდება ქონება გარდაცვლილი პირის შემდეგ და ვინ არიან ისინი, ვისაც კანონით უფლება აქვთ მემკვიდრეობის მიღებაზე.

ადვოკატი ნათია ნაკაშიძე, რომელიც სპეციალიზებულია ადმინისტრაციულ, სამოქალაქო საქმეებსა და ბავშვთა უფლებებში, გვიზიარებს მნიშვნელოვან იურიდიულ რჩევებს.

საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის მიხედვით, მემკვიდრეობა არსებობს ორი ფორმით:

1. კანონით მემკვიდრეობა - როცა გარდაცვლილს არ დაუტოვებია ანდერძი, ან ის ბათილადაა ცნობილი;

2. ანდერძით მემკვიდრეობა - როცა მამკვიდრებელი სიცოცხლეში განსაზღვრავს, ვის დარჩეს მისი ქონება.

ზოგჯერ ეს ორი ფორმა პარალელურადაც მოქმედებს - მაგალითად, როცა ანდერძი მოიცავს ქონების მხოლოდ ნაწილს.

კანონი მემკვიდრედ მიიჩნევს:

(ა) პირებს, რომლებიც ცოცხლები იყვნენ გარდაცვალების მომენტში,

(ბ) და შვილებს, რომლებიც მამკვიდრებლის გარდაცვალების შემდეგ დაიბადებიან.

ანდერძით კი მემკვიდრე შეიძლება გახდეს ნებისმიერი პირი ან იურიდიული სუბიექტი, რომელიც არსებობდა მემკვიდრეობის გახსნის მომენტში.

ანდერძით მემკვიდრეობა იძლევა შესაძლებლობას, რომ ადამიანი თვითონ განსაზღვროს თავისი ქონების ბედი. მამკვიდრებელს სრული თავისუფლება აქვს - ის არ არის ვალდებული ქონება დაუტოვოს მხოლოდ ოჯახის წევრებს, თუმცა არსებობს გარკვეული გამონაკლისი, რომლის შესახებაც ქვემოთ ვისაუბრებთ.

სამოქალაქო კოდექსი მემკვიდრეთა ხუთ რიგს განსაზღვრავს:

I რიგი:

• შვილები (მათ შორის ისინი, ვინც გარდაცვალების შემდეგ დაიბადებიან),

• მეუღლე,

• მშობლები (მშვილებლები).

II რიგი:

• და-ძმები.

III რიგი:

• ბებია, პაპა, ან მათი დედ-მამა.

IV რიგი:

• ბიძები, დეიდები, მამიდები.

V რიგი:

• ბიძაშვილები, დეიდაშვილები, მამიდაშვილები (ასევე მათი შვილები მათი არყოფნისას).

მნიშვნელოვანია ვიცოდეთ, რომ წინა რიგის მემკვიდრის არსებობა გამორიცხავს შემდეგი რიგის მემკვიდრეობას.

სავალდებულო წილი - როცა ანდერძში არ მოხსენიებულხარ თუ მამკვიდრებელი ანდერძში არ ასახელებს მეუღლეს, შვილს ან მშობელს, მათ მაინც აქვთ უფლება სავალდებულო წილზე, რომელიც უდრის მათი კანონით მოსაპოვებელი წილის ნახევარს.
ეს სამართლებრივი მექანიზმი იცავს ოჯახის წევრებს სრულად მემკვიდრეობიდან გამორიცხვისგან.

რატომ არის იურისტთან კონსულტაცია აუცილებელი?

სამემკვიდრეო საქმეები ხშირად რთული და ინდივიდუალურია. თითოეულ შემთხვევას აქვს თავისი სპეციფიკა - ქონების განაწილება, ანდერძის შინაარსი, მემკვიდრეთა ურთიერთობები.

ნათია ნაკაშიძე ხაზგასმით აღნიშნავს:

“მემკვიდრეობასთან დაკავშირებულ საკითხებში ყოველი დეტალი მნიშვნელოვანია. პროფესიონალი იურისტის რჩევა დაგეხმარებათ თქვენი უფლების დროულად და ეფექტიანად დაცვაში.”

თუ გაქვთ შეკითხვები სამემკვიდრეო სამართალთან დაკავშირებით,
დაუკავშირდით ადვოკატ ნათია ნაკაშიძეს - ადმინისტრაციულ, სამოქალაქო და ბავშვთა უფლებების დაცვის სპეციალისტს.